De Grand Prix-wegrace van Zweden 1961 was de tiende en voorlaatste Grand Prix van het wereldkampioenschap wegrace in het seizoen 1961. De races werden verreden op 17 september 1961 op de Råbelövsbanan, een stratencircuit in Kristianstad. Alle soloklassen kwamen aan de start. De zijspanklasse had haar seizoen al beëindigd. De wereldtitels in de 350cc-klasse en de 500cc-klasse waren al beslist, de 250cc-titel werd hier beslist.
Algemeen Nadat het seizoen 1960 was overgeslagen, kwam het WK-circus nu voor de tweede keer naar Zweden. De Grand Prix zou herinnerd worden door de spectaculaire vlucht van de Oost-Duitse coureur Ernst Degner, die in de nacht na de races met hulp van Suzuki-technici naar Denemarken wist te ontsnappen.
500cc-klasse MV Agusta, optredend onder de naam "MV Privat" zou niet naar de GP van Argentinië afreizen en sloot het seizoen in stijl af. Gary Hocking en Mike Hailwood finishten minder dan een seconde achter elkaar, maar derde man Frank Perris had al een ronde achterstand. Perris deed wel goede zaken: hij kreeg in de WK-stand aansluiting bij Bob McIntyre en Alistair King, die ook niet naar Argentinië zouden gaan. Uitslag 500cc-klasse Pos Coureur Merk Tijd Punten 1 Gary HockingMV Privat1:14"59'88 2 Mike HailwoodMV Privat+0'96 3 Frank PerrisNorton+1 ronde4 4 Bert SchneiderNorton+1 ronde3 5 Mike DuffMatchless+1 ronde2 6 Peter PawsonNorton+1 ronde1 7 Rudolf ThalhammerNorton+1 ronde 8 Tommy RobbMatchless+2 ronden 9 Eduard LenzNorton+2 ronden 10 Lothar JohnBMW+2 ronden 11 Roland FöllMatchless+2 ronden 12 Vernon CottleNorton+2 ronden 13 Sven-Olov GunnarssonNorton+2 ronden 14 Bror-Erland CarlssonAJS+2 ronden 15 Joop VogelzangNorton+2 ronden Niet gefinisht Coureur Merk Oorzaak Alistair KingNorton Jack FindlayNorton Ernst HillerBMW John FarnsworthNorton Ron LangstonMatchless Niet deelgenomen Coureur Merk Oorzaak Eduardo SalatinoNorton Jorge KisslingMatchless Juan Carlos SalatinoNorton Juan PerkinsNorton Ron Miles (†)NortonOverledenRon Miles was tijdens de training van de Ulster Grand Prix verongelukt. Tom PhillisNorton Fritz MesserliMatchless Gyula MarsovszkyNorton Hans-Günter JägerBMW Anssi ReskoNorton Antoine PabaNorton Bob McIntyreNorton Peter ChattertonNorton Phil ReadNorton Tom ThorpNorton Tony GodfreyNorton Alberto PaganiNorton Horacio CostaNorton Paddy DriverNorton
Top tien tussenstand 500cc-klasse Pos CoureurMerkPtn1 Gary Hocking (wereldkampioen)MV Agusta / MV Privat48 (56)2 Mike HailwoodNorton / MV Privat40 (55)3 Bob McIntyreNorton144 Alistair KingNorton135 Frank PerrisNorton126 Bert SchneiderNorton97 Ron LangstonMatchless78 Paddy DriverNorton5 Mike DuffMatchless10 Hans-Günter JägerBMW4 Antoine PabaNorton Tom PhillisNorton
350cc-klasse In de 350cc-race vielen de MV Privat's van Gary Hocking en Mike Hailwood allebei uit, waardoor Jawa kon toeslaan. František Šťastný won voor teamgenoot Gustav Havel. Tommy Robb, die zijn AJS 7R tijdens de TT van Man naar de 38e plaats had gereden en daarna niet meer in actie was gekomen, werd derde. Uitslag 350cc-klasse Pos Coureur Merk Tijd Punten 1 František ŠťastnýJawa8 2 Gustav HavelJawa6 3 Tommy RobbAJS4 4 Rudi ThalhammerNorton3 5 Ron LangstonAJS2 6 Mike DuffAJS1Niet gefinisht Coureur Merk Oorzaak Mike HailwoodMV PrivatMechanisch Gary HockingMV PrivatMechanisch
Niet deelgenomen Coureur Merk Oorzaak Ralph Rensen (†)NortonOverledenRalph Rensen was tijdens de TT van Man verongelukt.OnbekendNiet gefinisht, niet deelgenomen of niet geregistreerd. Coureur Merk Bert SchneiderNorton Frank PerrisNorton Hans PeslNorton Alan ShepherdAJS Alistair KingBianchi Bob McIntyreBianchi Derek MinterNorton Phil ReadNorton Roy IngramNorton Ernesto BrambillaBianchi Silvio GrassettiBenelli Hugh AndersonAJS
Top tien eindstand 350cc-klasse PosCoureurMerkPtn1 Gary HockingMV Agusta / MV Privat32 (38)2 František ŠťastnýJawa26 (32)3 Gustav HavelJawa194 Phil ReadNorton135 Bob McIntyreBianchi106 Rudi ThalhammerNorton7 Ralph Rensen (†)Norton8 Alistair KingBianchi69 Mike HailwoodAJS / MV Privat610 Ernesto BrambillaBianchi5 Alan ShepherdAJS
250cc-klasse In de 250cc-klasse ging het in de WK-stand nog tussen drie coureurs: de officiële fabriekscoureurs Jim Redman en Tom Phillis en privérijder Mike Hailwood, die op dezelfde Honda RC 162 reed, maar die deze machine had moeten huren. Hailwood won de race met een ronde voorsprong op Redman, die slechts vierde werd, terwijl Phillis twee ronden achterstand opliep en zesde werd. Luigi Taveri reed de RC 162 voor het eerst, maar werd er toch tweede mee, voor stalgenoot Kunimitsu Takahashi. Door zijn overwinning was Mike Hailwood zeker van zijn eerste wereldtitel. Uitslag 250cc-klasse Pos Coureur Merk Tijd Punten 1 Mike HailwoodHonda151"29'48 2 Luigi TaveriHonda+28'56 3 Kunimitsu TakahashiHonda+1"55'04 4 Jim RedmanHonda+1 ronde3 5 František ŠťastnýJawa+2 ronden2 6 Tom PhillisHonda+2 ronden1 7 Werner SpinnlerAermacchi+2 ronden 8 Siegfried LohmannAdler+3 ronden 9 Ulf SvenssonDucati+3 ronden 10 Sture NilssonNSU+3 rondenOnbekend Coureur Merk Ernst DegnerMZ Hans FischerMZ Werner MusiolMZ Alan ShepherdMZ Bob McIntyreHonda Dan ShoreyNSU John HartleHonda Silvio GrassettiBenelli Tarquinio ProviniMorini Fumio ItoYamaha Naomi TaniguchiHonda Sadao ShimazakiHonda Yoshikazu SunakoYamaha Gary HockingMV Privat
Top tien tussenstand 250cc-klasse Pos CoureurMerkPtn1 Mike Hailwood (wereldkampioen)Mondial / Honda50 (54)2 Jim RedmanHonda39 (47)3 Tom PhillisHonda34 (37)4 Kunimitsu TakahashiHonda245 Bob McIntyreHonda146 Silvio GrassettiBenelli10 Tarquinio ProviniMorini8 Gary HockingMV Agusta / MV Privat89 Alan ShepherdMZ6 František ŠťastnýJawa Luigi TaveriHonda
125cc-klasse Ernst Degner hoefde slechts in de punten te rijden om wereldkampioen te worden. Tijdens de 125cc-race blies hij echter de motor van zijn MZ RE 125 op. Zijn grootste concurrent Tom Phillis werd echter slechts zesde, waardoor Degner nog steeds aan de leiding van de WK-stand stond. Luigi Taveri won de race voor Kunimitsu Takahashi en Jim Redman. Na Degner's vlucht naar het Westen werd gesuggereerd dat hij zijn eigen motor gesaboteerd had.Dat Ernst Degner zijn eigen machine gesaboteerd zou hebben is niet waarschijnlijk omdat hij meteen naar het Verenigd Koninkrijk reisde om een 125cc-EMC te lenen om aan de Grand Prix van Argentinië deel te nemen. De voorpagina van Neues Deutschland, de Oost-Duitse staatskrant, was immers al gedrukt en verkondigde het nieuws dat de DDR een wereldkampioen in huis had. Uitslag 125cc-klasse Pos Coureur Merk Tijd Punten 1 Luigi TaveriHonda46"42'58 2 Kunimitsu TakahashiHonda+22'76 3 Jim RedmanHonda+1"03'04 4 Werner MusiolMZ+1"09'03 5 Ulf SvenssonDucati+1 ronde2 6 Tom PhillisHonda+2 ronden1
Niet gefinisht Coureur Merk Oorzaak Ernst DegnerMZMotor opgeblazen
Niet deelgenomen Coureur Merk Oorzaak Ralph Rensen (†)BultacoOverledenOnbekend Coureur Merk Héctor PochettinoBultaco Hans FischerMZ Walter BrehmeMZ Ricardo QuintanillaBultaco Alan ShepherdMZ Mike HailwoodEMC / Honda Phil ReadEMC Rex AveryEMC John GraceBultaco László SzabóMZ Naomi TaniguchiHonda Sadao ShimazakiHonda Teisuke TanakaHonda
Top tien tussenstand 125cc-klasse Pos CoureurMerkPtn1 Ernst DegnerMZ42 (45)2 Tom PhillisHonda41 (48)3 Luigi TaveriHonda314 Jim RedmanHonda27 (31)5 Kunimitsu TakahashiHonda206 Mike HailwoodEMC / Honda167 Alan ShepherdMZ128 Walter BrehmeMZ79 Teisuke TanakaHonda610 Werner MusiolMZ5
Trivia miniatuur|Ernst Degner uit de DDR vluchtte tijdens de Zweedse Grand Prix naar het vrije Westen.
Degner's vlucht Ernst Degner was al met de voorbereiding van zijn vlucht begonnen tijdens de TT van Man, toen hij in het Fernleigh hotel in Douglas een bezoek bracht aan de kamer van Suzuki-teammanager Jimmy Matsumiya. Degner zocht financiering voor zijn vlucht uit de DDR en Matsumiya was uit op technische informatie van de snelle MZ-tweetakten. Zo wist Degner dat hij na zijn vlucht gesteund zou worden door Suzuki. De vlucht werd gepland op 13 augustus, de ochtend nadat Ernst de Ulster Grand Prix had gereden. Degner's vrouw Gerda zou met de kinderen de treinverbinding tussen de Sovjet-bezettingszone en het Westen nemen. Juist in die nacht werden echter alle verbindingen tussen de DDR en het Westen afgesloten, waardoor er een nieuw plan moest komen. Degner's vriend Paul Petry kocht een grote, Amerikaanse Lincoln Mercury en bracht in de kofferruimte een geheim compartiment aan. Hij zou Gerda en de kinderen naar het Westen smokkelen, terwijl Ernst na de Zweedse Grand Prix tijdens de thuisreis zou ontsnappen. Het eerste deel van het plan slaagde: Petry verdoofde zowel Gerda als de kinderen en reed met hen naar West-Duitsland terwijl Ernst in Zweden racete. Ernst kon zijn vlucht niet uitstellen uit angst dat de verdwijning van zijn gezin ontdekt zou worden en ontsnapte al tijdens de nacht na de race met hulp van Suzuki-technici. Zij vervoerden Ernst Degner en een koffer vol MZ-onderdelen naar Denemarken, van waaruit Degner naar het Verenigd Koninkrijk reisde. Met hulp van de MZ-techniek van Walter Kaaden begon Degner bij Suzuki de tweetakten te ontwikkelen en al in het seizoen 1962 werd hij met de 50cc-Suzuki RM 62 wereldkampioen.
1961 Zweden Categorie:Sport in Skåne län