Haria is een van de zeven traditionele dorpen (negeri adat) in het district Saparua, regentschap Centraal Maluku, provincie Molukken, Indonesië. Dit dorp heeft een grote historische waarde als de geboorteplaats van de nationale held Thomas Matulessy (Kapitan Pattimura). Daarnaast is Haria het voorvaderlijk land van Peter Martin Christian, de achtste president van de Federale Staten van Micronesia, die afstamt van de familie Souisa.

Etymologie

De aankomst van de Portugezen in Negeri Haria De Portugezen arriveerden voor het eerst in de Molukken in 1512, na de verovering van Malakka. Op het eiland Saparua maakten zij van kustgebieden zoals Negeri Porto en Haria belangrijke punten voor de handel in kruidnagel en muskaatnoot. In de 16e eeuw werd de haven van Haria zeer druk bezocht door de commerciële interactie tussen Portugese zeelieden en de lokale bevolking, die vanuit hun nederzettingen in de bergen (negeri lama) naar de kust trokken.

De oorsprong van de naam Haria van het woord "Aria" Volgens de mondelinge overlevering (onder meer gebaseerd op bronnen van F. Souisa) zijn er twee hoofdversies die de naam Haria verbinden met het Portugees:

De gebeurtenis met het gestrande schip (De touw-theorie) Het verhaal gaat dat er eens een Portugees schip in de wateren van Saparua voer en door slecht weer vastliep. Om het schip te redden, werkten de Portugese zeelieden hard om aan de touwen te trekken terwijl ze het commando "Aria!" riepen (wat in het Portugees arrear of aria betekent: vieren, laten zakken of aan een touw/zeil trekken). De lokale bewoners die dit herhaaldelijk hoorden, spraken het uit als "Haria", wat geleidelijk de naam van het kustgebied werd. De theorie van de herkomstnaam Er is ook een opvatting dat Portugese zeelieden het havengebied noemden naar een streek of term die hen in Europa bekend voorkwam. Hoewel geografisch gezien de naam "Haria" meer identiek is aan een gebied op de Canarische Eilanden (Spanje), die destijds vaak op de Portugese vaarroutes lagen.

Transformatie vanuit "Aria" in de landstaal (Bahasa Tana) Naast de Portugese invloed heeft het woord "aria" in de lokale taal (Bahasa Tana) de betekenis "naar het strand gaan". Dit viel samen met het beleid van de VOC (Vereenigde Oostindische Compagnie) om de bevolking te verplaatsen van de bergdorpen (zoals Nusahunjo en Amano) naar de kust. De convergentie (samenkomst) van de Portugese term en de lokale taal heeft het gebruik van de naam Haria tot op de dag van vandaag versterkt.

Geschiedenis

Nusa Hunjo De oorspronkelijke nederzetting van Negeri Haria heette Nusa Hunjo, gelegen in de bergstreken. De geschiedenis begon toen Kapitan Loupatty de verhuizing van vier families (marga of fam) naar de berg Hatu-Hahul leidde. Deze vier families waren Loupatty, Parinussa, Sarimolle en Tamaela.

Op een dag wandelde een Kapitan Loupatty, genaamd Pattiiju, in het gebied van Nusahunjo en kwam een vreemdeling tegen die ook gekleed was als een kapitein. De ontmoeting leidde tot een hevig gevecht, maar omdat beiden even sterk waren en niemand de ander kon verslaan, kreeg de vreemde kapitein de bijnaam Kapitan Hattu, wat 'hard als steen' betekent.

De locatie van hun gevecht werd later Apapa genoemd, verwijzend naar het woord 'apa' (wat) dat zij naar elkaar schreeuwden toen zij elkaar ontmoetten en zich voorbereidden om te vechten. Nadat zij elkaars kracht hadden erkend, kwamen de twee overeen om vrede te sluiten en een verbond aan te gaan. Uiteindelijk gingen zij uit elkaar op een plek genaamd Patae. Kapitan Loupatty vroeg Kapitan Hattu om naar Nusahunjo te gaan, terwijl hijzelf zijn reis voortzette om een andere groep nieuwkomers van het eiland Seram te ontmoeten.

Tijdens zijn reis stopte Kapitan Loupatty even om te rusten en zijn meegenomen eten te nuttigen. Toen hij echter wilde eten, merkte hij dat er geen vis was als bijgerecht. Plotseling vloog er een Goheba-vogel voorbij met een vis in zijn snavel. De vis viel precies voor de voeten van Kapitan Loupatty, die hem oppakte om op te eten. Daarom werd die plek Yano genoemd, wat in de lokale taal 'vis' betekent.

Negeri Amano Naarmate het aantal familieleden toenam, besloten zij te verhuizen naar een tweede locatie genaamd Amano. Amano wordt beschouwd als een van de "Oude Dorpen" (Negeri Lama) van Haria, wat letterlijk "veilige plek" betekent. Dit Oude Dorp in de bergen heeft een traditionele naam of teon, namelijk Leawaka Amapati. Leawaka betekent 'komen om te waken', ama betekent 'land' of 'dorp', en pati betekent 'koning' of 'leider'. Zodoende kan het worden vertaald als "het Land dat bewaakt en geregeerd wordt door een Pati of Koning".

Categorie:Plaats in Molukken (provincie)